Informacje ogólne

GRUZJA (gr. SAKARTWELO)

Stolica: Tbilisi
Ustrój polityczny: Republika parlamentarna
Język oficjalny: gruziński
Alfabet: gruziński
Powierzchnia: 69 700 km kw.
Strefa czasowa: GMT +4
Liczba ludności: 4 490 000
Narodowości: 84% - Gruzini, 7% - Azerowie, 6% - Ormianie, 1,5% - Rosjanie,   0,9% - Osetyjczycy, 0,6% - Kurdowie, Grecy, Ukraińcy 
Największe miasta: Tbilisi, Kutaisi, Batumi
Waluta: lari (GEL);   1 lari = 100 tetri
Religia: prawosławie (dominująca)
Numer kierunkowy: + 995

 

HISTORIA
Ślady obecności człowieka na terenach dzisiejszej Gruzji pochodzą z czasu paleolitu (wczesna epoka kamienna). Natomiast na mapie po raz pierwszy pojawiły się dwa gruzińskie królestwa: Kolchida i Iberia, które powstały w I tys. p.n.e. Kolchida zajmowała tereny wybrzeża czarnomorskiego, czyli dzisiejszą zachodnią Gruzję, Iberia zaś rozciągała się na wschodzie dzisiejszego państwa gruzińskiego. Obszar ten stał się obiektem zainteresowania Imperium Rzymskiego i w wyniku długich walk, ostatecznie w 66 r. p.n.e. Kolchida stała się integralną częścią Imperium. Później o panowanie nad terenami Kolchidy i Iberii  zaczęła walczyć także Persja. W IV w. król Iberii Mirian przyjął chrześcijaństwo jako religię państwową. Stało się to za sprawą kapadockiej niewolnicy św. Nino, która pod wpływem objawienia przybyła na tereny Gruzji z misją szerzenia chrześcijaństwa. Dziś jest jedną z najważniejszych świętych Kościoła Gruzińskiego i określa się ją jako „równą apostołom”. Przyjęcie chrześcijaństwa przez Gruzję miało miejsce w 337 roku (inne dane mówią o 312, 327 roku), przez co Gruzja stała się drugim na świecie państwem chrześcijańskim – zaraz po Armenii. Na przestrzeni VII-IX wieku Gruzja pozostawała pod wpływem Arabów, których udało się wyprzeć z Kaukazu w X wieku. W XI wieku powstało solidne i zjednoczone państwo gruzińskie (zarówno wschodnie jak i zachodnie tereny), które stworzył król Bagrat III. Gruzja cały czas zmagała się wrogimi najazdami: zaczynając od Rzymian, przez Arabów, Turków Seldżuckich, Mongołów i Persów. W czasie licznych i okrutnych walk udawało się jej utrzymać struktury państwowe, jednak przez wieki pozostawał pod wpływem obcych sił. Ważną postacią w historii Gruzji jest król Dawid Budowniczy, który rządził na przełomie XI i XII wieku. Udało mu się wypędzić Turków Seldżuckich z Gruzji i zapoczątkować czas największego rozkwitu swojego państwa. Złoty wiek Gruzji, czyli czasy silnego, zjednoczonego państwa, czas rozwoju kultury i oświaty to wiek XII, który przypada na okres rządów królowej Tamary. Również w złotym XII wieku tworzył najwybitniejszy gruziński pisarz Szota Rustaweli – autor epopei narodowej „Witeź w tygrysiej skórze”. Królowa Tamara – jeden z najsilniejszych królów Gruzji, święta Kościoła Gruzińskiego stworzyła silne niezależne państwo, które niestety nie przetrwało zbyt długo. Już w XIII wieku Gruzja rządzona przez syna Tamary nie zdołała odeprzeć ataku Imperium Mongolskiego. Od tego czasu Gruzja znów stała się areną ciągłych walk. W XVIII wieku Gruzja, pozostając pod obcymi wpływami i nie mając możliwości i będąc słabym, wyniszczonym przez wojny państwem postanowiła zwrócić się o pomoc do sąsiedniej, prawosławnej Rosji. W 1783 roku król wschodniego królestwa Kartlii-Kachetii podpisał z carycą Katarzyną II traktat gieorgijewski, na mocy którego gruzińskie królestwo stało się protektoratem Rosji w zamian za gwarancję obrony jego terytorium. Szybko okazało się, że Rosja nie zamierza chronić Gruzji przez atakami wroga, co więcej sama okazała się wrogiem. W 1801 roku rozpoczęła się aneksja ziem gruzińskich: poczynając od księstw wschodnich, a w 1810 roku anektując również zachodnie ziemie Gruzji. Od tego czasu Gruzja pozostawała w granicach Rosji do roku 1918, kiedy to ogłasiła niepodległość, która trwała zaledwie 3 lata do 1921 roku. Następnie Gruzja stała sie jedną z republik związkowych powstałego ZSRR.

Historia współczesna

Niepodległość Gruzja ogłosiła 9. kwietnia 1991 roku, a pierwszym prezydentem w wolnej Gruzji został Zwiad Gamsachurdia. Jednak ze względu na bardzo skomplikowaną sytuacje kraju i nieudolne rządy szybko, gdyż już w styczniu 1992 roku został odsunięty od władzy. Jego następcą został Eduard Szewardandze, znany do tej pory jako minister spraw zagranicznych ZSRR. Szewardandze sprawował prezydenturę do 2003 roku, kiedy to został obalony podczas pokojowej rewolucji róż, na czele której stał młody, postępowy, wykształcony w Stanach Zjednoczonych Micheil Saakaszwili - kolejny prezydent Gruzji. Saakaszwili rządził Gruzją przez niemal 10 lat. W czasie swojej prezydentury przeprowadził liczne i trudne reformy, by wprowadzić kraj na drogę nowoczesnego i demokratycznego państwa. Saakaszwili zaczynał swoją karierę prezydenta z wielkim popraciem społecznym, natomiast kończył ją z taką samą liczbą zwolennikó, jak i przeciwników. Spadek popracia wiązał się głównie z wojną 5-dniową prowadzoną w sieprniu 2008 roku między Gruzją a Rosją, w wyniku której Gruzja ostatecznie utraciła kontrolę nad dwoma separatystycznymi regionami: Abchazją i Ostetią Południową (regiony te ogłosiły niepoedległość, a w rzeczywistości pozostają pod silnymi wpływami rosyjskimi). W 2013 roku miały miejsce wybory parlamentarne w Gruzji, które zmieniły dotychczasowy układ sił politycznych: do władzy doszło opozycyjne ugrupowanie Gruzińskie Marzenie z miliarderem - Bidziną Iwaniszwilim na czele. W październiku 2014 roku w wyborach prezydenckich wygrał kanydat Gruzińskiego Marzenia - Giorgi Margwelaszwili.